Σαν σήμερα, στις 6 Φεβρουαρίου του 1982, καταργήθηκε, δια νόμου, η μπλε σχολική ποδιά με τον άσπρο γιακά, μετά από δεκαετίες επιβολής της.
Η σχολική ποδιά φορέθηκε αρχικά από τα κορίτσια σε χρώμα μαύρο έως το 1965. Ο υπουργός παιδείας της εποχής, Γεώργιος Παπανδρέου, άλλαξε τότε το χρώμα της από μαύρο σε μπλε και συνέταξε και την εγκύκλιο του Υπουργείου Παιδείας με τα υποχρεωτικά της χαρακτηριστικά.
Στο πέτο έπρεπε η κάθε μαθήτρια να φορά κονκάρδα, όπου αναγραφόταν το σχολείο και η τάξη ενώ το μήκος της ποδιάς ήταν απαραίτητα κάτω από το γόνατο.
Μπορούμε, όσοι νεότεροι δεν έχουμε μνήμες από εκείνα τα σχολικά χρόνια, να τις δούμε φορεμένες από τις ηθοποιούς στις ταινίες του ελληνικού κινηματογράφου της εποχής όπως «Χτυποκάρδια στο θρανίο», «Το ξύλο βγήκε από τον παράδεισο» και άλλες ή σε πολλές σειρές εποχής στην τηλεόραση.
Ενώ οι πρώτες σχολικές ποδιές είχαν λιτό σχεδιασμό, την επόμενη δεκαετία οι σχεδιαστές επέλεξαν να προσθέσουν και άλλες λεπτομέρειες, ώστε να παρουσιάζουν νέα πιο ελκυστικά σχέδια προς τους υποψήφιους αγοραστές, που, μην ξεχνάμε, επρόκειτο για τη νεολαία της εποχής. Έτσι η σχολική ποδιά απέκτησε λευκές διακριτικές λεπτομέρειες, σούρες μανσέτες, τσέπες, αποσπώμενο γιακά, ζώνη, κουκούλα, φερμουάρ κ.ά. ενώ κόντυνε και λίγο στο μήκος φτάνοντας έως το γόνατο.
Τη δεκαετία του 1970 κυρίως μεγάλα πολυκαταστήματα των Αθηνών, όπως το Μινιόν, ο Δραγώνας, οι Αφοί Λαμπρόπουλοι, πριν την έναρξη της νέας σχολικής χρονιάς, με εκδηλώσεις και διαφημιστικές καμπάνιες, παρουσίαζαν τα νέα σχέδια στις ποδιές. Βιοτεχνίες και σχεδιαστές εργάζονταν με αντικείμενο τη σχολική ποδιά.
Η παραγωγή της και ο κύκλος εργασιών που την αφορούσε είχε σοβαρή υπόσταση. Οι τιμές ποίκιλαν και έτσι ανάλογα με την οικονομική δυνατότητα της κάθε οικογένειας η αγορά ήταν εφικτή από όλους.
Οι απλές ποδιές κόστιζαν από 400 δραχμές έως 700 δραχμές, ενώ, αν κάποιος επέλεγε ποδιά, φέρ’ειπείν, του σχεδιαστή Τσεκλένη, η τιμή της ήταν περίπου διπλάσια, δηλαδή μεταξύ 550 δραχμών και 1.500 δραχμών.
Το τέλος της μπλε σχολικής ποδιάς
Η σχολική ποδιά στις αρχές της δεκαετίας του 1980 και πιο συγκεκριμένα στις 6 Φεβρουαρίου έπαψε να είναι υποχρεωτική στο σχολείο. Την απόφαση έλαβε ο τότε υπουργός παιδείας Λευτέρης Βερυβάκης ως ένδειξη εκδημοκρατισμού και ελευθερίας στην έκφραση και στην ανάπτυξη της προσωπικότητας των μαθητών.
Το μεγαλύτερο μέρος των Ελλήνων δέχτηκε θετικά και λίγο αδιάφορα θα έλεγε κανείς την απόφαση αυτή, ενώ υπήρξε και μια μικρή μερίδα πιο παραδοσιακών που εξέφρασε την αντίθεσή της.
Η κατάργησης της σχολικής ποδιάς από το σχολείο θεωρούσαν ότι θα προκαλέσει ασυδοσία στην εμφάνιση των μαθητών και γενικότερη απειθαρχία μέσα στη μαθητική κοινότητα.
Σήμερα, που έχουν περάσει σχεδόν τέσσερις δεκαετίες από την κατάργησή της, μπορούμε να αξιολογήσουμε αν η απόφαση ήταν σωστή ή λάθος και αν οι ανησυχίες των διαφωνούντων ήταν δικαιολογημένες ή όχι. Κάποιοι μαθητές συνέχισαν να φορούν την ποδιά τους και ας μην ήταν πλέον υποχρεωτική ακόμη και δύο χρόνια μετά από την κατάργησή της.
Τότε έπαψε πια να είναι διαθέσιμη στο εμπόριο, και έτσι η ενδυματολογική εικόνα στα ελληνικά σχολεία ήταν για ένα μικρό διάστημα ανάμεικτη, ώσπου αποσύρθηκαν εντελώς από την αγορά και επικράτησε και το πνεύμα του νέου νόμου και οι μαθητές ντύνονταν πια κατά το δοκούν.